STARDUST ÜZERİNDEN


0

Neil Gaiman 1960 İngiltere doğumlu, bir çok kitabı ve bir çok ödülü olan, şu sıralar Amerika’da yaşayan ve Amerika’da da Avrupa’da da oldukça kabul gören, hatırı sayılır bir okur kitlesi olan bir yazar. Bilirsiniz, bilim kurgu zor zanaattır. Bilim kurgu ve fantastik romanların okuyucusu da ayrıdır, yazarı da. Edebiyat metinleri içinde belki de en karakteristik türlerden biridir bilim kurgu. Sizi bu dünyadan alır, bir başka dünyaya savurur. O yepyeni ve hayaller içindeki dünyada her şey size gerçek görünür. İyi bir bilim kurgu romanı okuyorsanız, hikayeden şüphe etmezsiniz. Hayal dünyası içinde de olsa ayakları çok sağlam bir şekilde yere basmak zorundadır bilim kurgu yazarının. Bu yüzden de, yineleyelim, bilim kurgu zor zanaattır ve çok kıymetli bir edebiyat eseridir bu yüzden.

Stardust Kitap İncelemesiAma Türkiye’ye gelince işler değişir. Bilim kurgu ve fantezi romanları Türkiye’de genellikle yalnızca “bestseller”lar olarak görülüyor belli ki. Neil Gaiman’ın Yıldız Tozu isimli başyapıtı da bu yüzden Türkçe çevirisinden okunduğunda hiç de bir “başyapıt” gibi gelmiyor okura. Yalnızca “çok satan” bir kitap. Ve çok satan kitapların kaderini belirleyen yayıncılar, anlaşılan o ki, bu kitapların taşıdığı edebi değere pek de önem vermiyorlar. Çünkü çok satan bu tür kitapların çevirileri genellikle kötü, şanslıysanız şöyle böyle oluyor.

Neil Gaiman’ın Yıldız Tozu isimli romanı şanslı çeviriler arasında bile değil.  Kitabı büyük bir hevesle alıyorsunuz ama daha ilk sayfalardan canınızı sıkmaya başlıyor. Çünkü belli ki yapılan çeviri ikinci kez okunmamış bile. O denli özensiz, cümleler baştan savma bazı cümlelerin yapısı bozuk. Burada tabii ki suçu çevirmende değil yayın evinde aramak gerekiyor. Neil Gaiman gibi önemli bir yazarın en önemli eserlerinden biri sayılan bir romanı nasıl bu kadar özensiz bir çeviriyle basmışlar, benim aklım almıyor.

Neil Gaiman’ın o muhteşem hayal gücünün eseri bir köyde, Tristran Thorn adında bir delikanlı gönlünü bir güzele kaptırır ve ona bir yıldız sözü verir. Sevdiğine kayan bir yıldızı getirmek için düşer maceranın kollarına. Buradan sonrası, klasik bir deyişle, ve olaylar gelişir şeklinde tanımlanabilir.  Kitap o özensiz çevirisine rağmen akıcı ve okunabilir bir kitap. Ama bu kadarı sanırım Neil Gaiman’ın marifeti.

Sanırım böyle şahane bir kitabı böyle bir Türkçe’yle basmak Türkiye’deki çok satan kitap anlayışından kaynaklanıyor. Sanki bestseller okuyan okur kitabın diliyle, edebi değeriyle hiç ilgilenmiyormuş gibi. Evet belki gerçekten de tüm bunlara rağmen bilim kurgu ve fantezi edebiyatının kendine has bir okur kitlesi vardır, ama düşünün, bir de özenle yapılsa şu çeviriler, bir de o canım kitapların edebi bir değeri olduğunu kavrasa, kavrayabilse okur, elinde bunu kavrayabileceği türde iyi çeviriler olsa o zaman herkesin yararına olmaz mı sizce de?

Yıldız Tozu, tüm talihsizliğine rağmen elbette hala tavsiye edilebilir türden bir kitap. En azından Neil Gaiman’ın dünyasının tadına varabilmek için. Ama eğer kitabı orjinalinden okuma şansınız varsa, Türkçesinden okumayı düşünmeyin bile derim.  Umalım ki yayın evleri yakın zamanda bilim kurgu romanlarını biraz daha yakından ve biraz daha ticari olmayan yollardan değerlendirsinler.


Like it? Share with your friends!

0
Murat

0 Comments

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir